Van alle deugden die ik in deze serie wil bespreken is dit de minst ’spirituele’. Hele volksstammen associëren spiritualiteit meer met ‘intuïtie’ dan met ‘nadenken’. Toch staat zelf nadenken bij veel nieuwe religieuze bewegingen centraal. In het rijtje met ‘niet dogmatisch’ en ‘wetenschappelijk verantwoord’ (quantum spiritualiteit en zo).
De ratio staat in onze cultuur centraal. Opleidingen, toetsen, meten, wetenschap. Allemaal worden ze gekenmerkt door een manier van denken die systematisch is en rationeel. Zelf conclusies trekken is op de universiteit een vereiste. Voortdurend vragen blijven stellen hoort erbij.
We worden hier voortdurend in getraind. Het is op dit punt dat de oude religies het meest te verliezen hebben. Mensen worden Boeddhist met de grote opluchting dat ze nu in elk geval zelf mogen bedenken of de leringen van de Boeddha waar zijn. Het zelfde geldt voor theosofie en wicca (om maar twee te noemen).
Christendom en Islam - elk met leringen waarin men verplicht is te geloven om ‘erbij’ te mogen horen – vechten tegen de moderniteit. Ik bedoel natuurlijk niet dat elke Christelijke stroming dat doet, of elke Moslim leraar. Het punt is: de traditie stelt bepaalde leringen centraal zonder het recht van het individu daarover na te mogen denken te benadrukken. Dit kunnen veel mensen eenvoudig niet meer accepteren.
We zijn zo getraind in zelf nadenken, in de vrijheid een eigen oordeel te mogen vellen, dat we in opstand komen in groepen waar dat niet mag.

2 Reacties
Zou het niet kunnen zijn dat het woord ‘geloven’ het/ons probleem is? Dan hebben we het over ‘geloven in…’ en ‘aangenomen hebben dat…’.
Strikt genomen is rood geen rood, de hemel niet blauw, het gras niet groen en komt de zon niet op noch gaat zij onder. Maar nu komt het. De meerderheid wéét dat misschien wel, maar is zich dat in de dagelijkse omgang niet of onvoldoende bewust!
‘Ik ben…’ op dit moment niet werkelijk in de kamer, maar is de kamer in mij. Geen boom staat dáár, maar híer… in mijn hoofd. Ogen kijken, maar de hersenen nemen waar. Ben ik de waarnemer? Wie is Ik?… die van aangeleverde beelden iets zinnigs maakt [kan maken] en daardoor ontdekken dat wat de hersenen mij tonen illusoir is. Is dan louter door te geloven in… en het monopolie op dat ene te claimen niet de oorzaak van alle ellende?
M.a.w. niet het geloven in…, maar de claim daarop.
Ook al zal dat moeilijk te geloven zijn, ik denk niet dat ik mèt, maar voor mijn hersenen denk en dat het Ik – dat wat we Ik noémen – niet de waarnemer, maar de opdrachtgever is.
Wat resteert is dat we uiteraard geen mens mogen verplichten wat hij moet denken, vinden, menen en zeker niet vanaf jeugdige leeftijd. Daarnaast wens ik mij persoonlijk dat de mens nog eens in zal zien dat, zodra hij zich- op welke manier dan ook – groepeert, de ellende veroorzaakt.
Het is altijd het ‘Ik ben…’ [en vul maar in], dat scheidingen aanbrengt waar ze van nature niet bestaan. Het ‘Ik ben…’ betekent altijd ‘Ik ben… anders dan jij’ en zet altijd kwaad bloed, mensen tegen elkaar op en kweekt weerstand, opstand en tegenstand.
Elke godsdienst heeft dan ook niet anders gedaan [en hand in hand met de politiek] dan mensen gescheiden waar ze al één volk waren en dus… gefaald.
We mogen hier best denken aan ‘Trots op Nederland’ en de PVV, daarmee het gevaarlijke Nationalisme idee, maar net zo goed aan het ‘Theosoof-zijn’ en lid van die vereniging. Zoals we denken kunnen we immers niet werkelijk zijn.
Het “Ik ben christen” is onzin. Dat zou “Ik noém mij christen” moeten zijn, want we noemen, benoemen en benamen alle dingen. Zo noemen we ons mens, maar is christen-zijn e.d. een dwaling van de geest door woorden en hun definities.
Zo zijn er mensen die zeggen “Jezus geneest”, maar niet Hij doet dat… dat doet het geloof in Hem. Daarmee geneest de denker zich met een denkidee en een omweggetje zelf. Zouden we Jezus vervangen door Piet gebeurt er immers hetzelfde.
Tot slot dit. Je stelt dat we zo getraind zijn in zelf nadenken. Ik herken dat niet en nergens. Wat ik [in kwantiteit] zie heet na-apen, imiteren, overnemen wat de massa denkt, de televisie laat zien, de vrienden zeggen, de media schrijft.
Geeft dat het aantal leden van de Th.Ver. al niet aan? En weet je dat ik mijn leven lang geen mens ontmoet heb die ‘Ja’ kon zeggen op de vraag: “Ken jij, of heb je wel eens gehoord van Jiddu Krishnamurti?”
Ik geloof dat je het met me eens bent en zegt dat we vooral zelf na moeten denken, behalve dan dat je het het nadenken ook weer deconstrueert.
One Trackback
[...] zelf nadenken / niet dogmatisch [...]