Overpeinzende » Theosofie

Mahatmas, Ascended Masters, Channeling… Echt? Goddelijk?

Katinka Hesselink - Overpeinzende.nl — Tue, 19 Jul 2011 08:49:23 +0000

In het Engels heb ik recent een artikel van Pablo Sender geplaatst over de Mahatmas vs Ascended Masters. Dit haakt in op de vraag hoe het zit met channeling vs mediumschap. Een van de reacties op mijn blog, waar ik Pablo’s artikel aan kondigde was dat de entiteiten die gechanneld worden hoe dan ook meer weten dan een gewoon mens.

Tja.

Het gaat misschien wel helemaal niet om kennis, maar om wijsheid. De wetenschap heeft ons een rijkdom aan kennis te geven, met de bijbehorende twijfel. Wat de wetenschap niet kan geven is richting aan ons leven. De psychologie komt wel in de buurt, natuurlijk.

Jammer genoeg kunnen we ons ook niet op de wereld van geesten en goden verlaten voor goed advies. Psychologen weten dit al lang: psychose en schizofrenie worden allebei gekenmerkt door het horen van stemmen. Wat die stemmen zeggen is in die gevallen niet helpend, laat staan wijs en waar.

De volkskrant meldt:

Van der V. was zeer geïnteresseerd in occulte zaken. Hij hoorde stemmen van overleden mensen. In september vorig jaar kocht hij een Electronic Voice Phenomenom (EVP)-speler, waarmee hij geesten zou kunnen horen. Ook bezat hij een ouija-bord, dat is bedoeld om entiteiten op te roepen.

Van belang lijkt me ook dat zijn religieuze en spirituele interesse een negatieve wending nam nadat hij zijn baan verloor: hij verloor daarmee de kans op een normale plek in de maatschappij.

Voorbeelden van dit type geven de wereld van geesten en goden een slechte naam. Vanuit theosofisch perspectief zijn er ongeveer vijf mogelijke bronnen van inspiratie:

Leugenachtige geesten
Natuurgeesten die een bepaalde plek kennen. Dit is een hele brede categorie die gaat van de geest van een tuin of meer tot de aarstengel die over de hele aarde gaat. Het woord ‘gaan over’ is misschien wat onhandig, maar ik kan geen goed werkwoord vinden. Mijn gevoel zegt met dat het hier gaat om een soort personificatie van de collectieve geest van een geheel.
Ons eigen Hogere Zelf: die is niet alwetend, maar bevat alle kennis en wijsheid die we in onze voorgaande levens verzameld hebben.
Meesters en andere mensen die op helderziende wijze communiceren. Deze zijn mogelijk goed, slecht of ergens er tussenin, net als gewone mensen.
Als laatste maar ook meest belangrijke factor: ieder van de bovenstaande vermengd met onze eigen verwachtingen en conditioneringen.

Kort en goed: channeling is geen garantie voor kwaliteit. In tegendeel, het lijkt me dat een auteur die zich verstopt achter een gechannelde entiteit de menselijke verantwoordelijkheid negeert om zelf een oordeel te vellen. Met andere woorden: als je geleid wordt door een channel, leidgids of zelfs God zeg je als het ware (zoals sommige Christenen inderdaad zeggen) ‘Ik ben niet sterk genoeg, help me’. Dit is een self-fulfilling prophecy. Jammer genoeg maakt psychologisch onderzoek duidelijk dat dit niet helpt, zelfs niet in gevallen van verslaving.

Lang geleden onderzocht ik wat de vroege theosofen over de Witte Broederschap schreven en het occulte spirituele pad. Mijn eerste online project, The Esoteric Studies Guide was het resultaat. Zie ook een gesprek dat we een paar jaar geleden online over De witte broederschap en de meesters van wijsheid hadden.

Het voornaamste motief van de Meesters was (is) het helpen van de mensheid als geheel. Daarbij letten ze vooral op motivatie: ben je egoïstisch, of is je primaire motivatie het helpen van de mensheid.

Daarbij is het tegenwoordig in Theosofische kringen verdacht om hardop te zeggen dat je een leerling van de meesters bent. Met neemt aan dat geen enkele boodschapper van de meesters zichzelf als zodanig aan zou kondigen. Zelfs als ze dat wel zouden doen zouden de meesters er eerst voor zorgen dat die boodschapper echt hun boodschap levert in plaats van een mengsel van onbewuste neigingen, geesten en dergelijke. Dit betekent dat wie aspireert een kanaal voor de meesters te worden er vanuit moet gaan dat hiervoor op zijn minst vooraf een gesprek in de stof nodig is en vermoedelijk ook een jarenlange spirituele training van de soort die Blavatsky had ondergaan.

Laten we wel wezen: ook spirituele meesters hebben tegenwoordig email. De methode van helderziendheid om boeken te schrijven lijkt nogal inefficiënt in deze tijd.

Laat ik terug gaan naar Blavatsky:

Er is een weg, steil en doornig, met alle denkbare gevaren,
maar toch een weg, en hij leidt naar het Hart van het Universum.
Ik kan u zeggen, hoe gij Hen vinden kunt, die u de geheime doorgang zullen tonen,
die alleen naar binnen leidt en achter de nieuweling voor eeuwig sluit.

Er bestaat geen gevaar, dat onversaagde moed niet overwinnen kan.
Er bestaat geen beproeving, waar vlekkeloze reinheid niet doorheen kan komen.
Er is geen moeilijkheid, welke een krachtig denkvermogen niet te boven kan komen.

Voor wie overwinnend doorgaan is er een beloning voorbij woorden:
het vermogen de mensheid te zegenen en te redden.
Voor hen die te kort schieten, zijn er andere levens waarin men slagen kan.

De waarden die hier benadrukt worden zijn: moed, reinheid, intelligentie (krachtig denkvermogen) en uiteindelijk het vermogen de mensheid te zegenen en te redden.

Geen van die waarden kan worden bereikt door een ‘channel’ te worden, want dat is een weg waarop het onbewuste de leiding krijgt. Het resultaat lijkt me afhankelijkheid van impuls en groots klinkende woorden.

Begrijp me niet verkeerd: het is nuttig om te weten wat je onbewuste zegt en het kan zelfs helend zijn je er een tijdje in onder te dompelen, maar uiteindelijk moet het bewustzijn tot verlichting komen en dat kan niet door weg te lopen voor de verantwoordelijkheid het leven te leven.

Jullie hebben het misschien gemerkt: ik heb al een tijdje niet geschreven. Dat komt doordat ik zelf met de verleiding zat om een medium te worden. Ik kon niet over spiritualiteit schrijven voor die keus gemaakt was. Het boek Wisdom Man: Banjo Clarke, an Aboriginal Elder herinnerde me aan het belang van echt menselijke wijsheid. Die klinkt misschien niet zo perfect als wat gechanneld wordt, maar is veel praktischer en echter.

Als je dit interessant vond, bekijk dan ook:

Vrije wil en karma

Katinka Hesselink - Overpeinzende.nl — Thu, 17 Feb 2011 14:41:06 +0000

De vrije wil is een belangrijk onderwerp in de Westerse filosofie – het wordt doorgaans gecontrasteerd met predestinatie. Dit leidt, jammer genoeg, tot een alles of niets discussie als we niet oppassen. Predestinatie, karma en het lot worden allemaal weleens gebruikt om te zeggen dat wat is, zo moest zijn. Jammer genoeg leidt dit soms tot de conclusie dat we geen controle over ons leven en onze toekomst hebben.

Toen ik deze vraag op een Theosofisch forum stelde, reageerde iemand met een uittreksel van een debat dat ze in psychologische context regelmatig gevoerd had: is het misschien zo dat sommige mensen bedoeld zijn om een leven lang alcoholist te zijn?

Als je het zo formuleert klinkt het afschuwelijk. Aan de andere kant: het is duidelijk dat veel alcoholisten hun leven lang alcoholist zijn. Sterker nog: zelfs mensen die geen druppel meer drinken zijn vaak geneigd te zeggen dat ze alcoholist zijn, omdat ze zich realiseren dat een drankje ze weer in het diepe kan gooien.

Theosofen hebben het in dit verband vaak over ‘je karma uit werken’. Dat wil zeggen, als we door iets afschuwelijks heen gaan, werken we karma uit. Het idee is dat als het karma dan over is, de dingen vanzelf beter worden. In de oorspronkelijke literatuur werd geïmpliceerd dat je snel of langzaam door je karma kon gaan: snel en diep, of langzaam en vol te houden.

In het geval van alcoholisme betekent dat, voor mij, heel eenvoudig dat over je verslaving heen komen het zelfde is als je karma uit werken. Of, zoals ik verderop in de discussie zei: er is een noodzaak (zeker in het geval van alcoholisme) om te vechten voor een zo zuiver mogelijk leven, of we er nu in slagen of niet. Het vechten zelf creëert nieuw (positiever) karma.

Als je karma ziet als een gewoonte, dan is elke poging de gewoonte te overwinnen een begin van het helemaal overwinnen in de toekomst.

In het Boeddhisme is karma een van de vijf niyama’s. Dat wil zeggen: een van de wetten van oorzaak en gevolg. [Dit heb ik van het Boeddha Forum, dat ik recent heb over genomen]

De andere zijn:

Utu Niyama
Physieke anorganische ordening, bijvoorbeeld seizoensverschijnselen of wind en regen.
Bija Niyama
Dat zaden ontkiemen, in de fysieke organische wereld.
Karma Niyama
De wet van oorzaak en gevolg toegepast op het leven: wenselijke en onwenselijke handelingen hebben corresponderende goede en slechte resultaten. Het gaat niet om beloning en straf, maar om de natuurlijke gevolgen van wat we doen.
Dhamma Niyama
De orde van de norm, dwz alles wat voldoet aan de natuurlijke stand van zaken. De wetten van de zwaartekracht, maar ook de natuurlijke redenen om een goed mens te zijn en alles wat de aanwezigheid van een Bodhisattva vanzelf tot gevolg heeft.
Citta Niyama
Processen van bewustzijn, o.a. telepathie en andere parapsychologische verschijnselen.

Met andere woorden: de natuurwetten, de waarheid als bron van wat juist is en bewustzijn zelf zijn oorzaken die niet op karma leunen.

Ik ben er niet van overtuigd of het heel logisch is om oorzakelijkheid in deze vijf op te splitsen, maar het helpt in elk geval om om te gaan met een aantal lastige issues die vaak bij karma worden getrokken:

Ons bewustzijn is niet afhankelijk van karma, vandaar dat we uberhaupt ons slechte karma kunnen overwinnen.
De fysieke natuur, stormen, vuur, aardbevingen e.d. zijn niet onze persoonlijke verantwoordelijkheid.

Verder uitgewerkt: Karma is dus niet alles wat ons overkomt. Er is, en dat is eigenlijk heel logisch, van alles dat gewoon maar gebeurt, dat we niet persoonlijk verdiend hebben of over onszelf hebben afgeroepen.

Als mijn baas een klojo is, zou het kunnen zijn dat ik in die situatie zit omdat ik zelf een klojo was in een vorig leven. OF ik zit in die situatie omdat hij, om wat voor reden dan ook, besloten heeft niet erg aardig te zijn in dit leven. Het is natuurlijk waarschijnlijker dat hij gewoon niet al te gevoelig is, of thuis problemen heeft, of wat dan ook. Hoe het ook zei, het hoeft helemaal niets met mij van doen te hebben.

De tweede misvatting is omdat wat ons gebeurt ons karma is, we er dus niet uit kunnen komen. Maar karma is niet alleen wat we in het verleden voor onszelf en anderen gecreëerd hebben, het is ook wat we nu doen. En dat omvat hoe we nu met een situatie om gaan.

Terug naar die irritante baas: Hoe ik met hem om ga heeft waarschijnlijk invloed op hoe hij met mij om gaat. Ik kan weg lopen. Ik kan de organisatie helpen te groeien voorbij de dingen die mis gaan. Dat is allemaal ook karma en mijn HOUDING bepaalt welk pad ik kies.

Als je vanuit de blik van de niyama’s naar karma kijkt, weet je ook beter wat je met aardbevingen e.d. moet. Als het niet meer is dan een natuurlijk gegeven, dan verdienden de mensen die het ondergaan het niet, en zullen ze dus – door karma – gecompenseerd worden voor hun lijden. Ook: omdat ze NIET verdienden te lijden, is het een goede daad om te helpen wie geholpen kan worden. Dit zou vanzelfsprekend moeten zijn, maar op de een of andere manier is het dat nooit.

Om Blavatsky te parafraseren: je onthouden van een goede daad, is al een slechte daad. Met andere woorden: als je goed kunt doen en je doet het niet – om wat voor reden dan ook – dan krijg je later karmisch gedoe.

Als je dit interessant vond, bekijk dan ook:

H.P. Blavatsky, Alice Bailey, Benjamin Creme en anderen

Katinka Hesselink - Overpeinzende.nl — Tue, 30 Nov 2010 11:16:32 +0000

In mijn vorige stuk had ik het over het aanvoelen van de kwaliteit van een spirituele leraar. Maar omdat ik deze vraag de laatste tijd vaak krijg wil ik dieper in gaan op de Blavatsky, Bailey, Creme driehoek.

De verborgen Shakespeare
Liefhebber, P.
Gisteravond hadden we een spreker in onze Haagse theosofische loge, die – los van een voormalig Telegraaf journalist – een boek heeft geschreven over het wereldbeeld van Shakespeare. Peter Liefhebber ziet in Shakespeare een leraar in de traditie van wat theosofen ‘de grote witte broederschap’ zouden noemen en anderen zouden kunnen aanduiden als ‘de eeuwige wijsheidstraditie’. Kort en goed, in de mistige woorden van Shakespeare kun je gedachten als reincarnatie, karma, het eeuwig voortbestaan van de innerlijke mens, de eenheid van al wat IS en meer terugvinden.

Een verhandeling
over witte magie
Alice A. Bailey
De relevantie van Peter Liefhebber voor dit stuk is dat hoewel hij lippendienst aan H.P. Blavatsky bewees, hij duidelijk meer in Alice Bailey geïnteresseerd is. Ook is hij weinig sceptisch over Benjamin Creme, die hij als ‘dapper’ omschreef. Hoe dan ook, hij maakte me wel eindelijk duidelijk hoe Benjamin Creme in het theosofische wereldbeeld past – met de toevoeging dat ik de man nog steeds totaal oninteressant vind.

Laat ik beginnen met de basisaannames die al deze mensen gemeen hebben:

Volgens H.P. Blavatsky, Alice Bailey, Benjamin Creme en vele theosofische leraren, is er een broederschap van adepten, mahatmas of broeders – spirituele leraren met occulte vermogens die (vergeleken met gewone mensen) bijna alwetend zijn. Ze hebben strikte regels over hoe hun krachten gebruikt mogen worden, want elk gebruik heeft karmische gevolgen. En daarnaast: hun voornaamste doel is de mensheid te helpen. Omdat ze weten dat karma een feit is, willen ze de mensheid niet tot wat dan ook dwingen. Wat we ook doen moet onze eigen keus zijn. In plaats daarvan geven ze af en toe hints om ons nieuw perspectief te geven op de bestaande situatie. Dan kunnen we beter kiezen, maar dat is dan ook de enige hulp die ze de mensheid als geheel mogen geven. Individuen kunnen natuurlijk geholpen worden op hun spirituele pad, en sommigen zullen uitgroeien tot de volgende generatie Mahatmas (zoals Djual Khul misschien).

De Mahatma BrievenIn Blavatsky’s tijd was het niet duidelijk voor de broederschap of ze überhaupt in de openbaarheid moesten treden. Twee broeders, Koot Hoomi en Morya, kregen toestemming om in hun vrije tijd niet alleen Blavatsky te onderwijzen, maar ook A.P. Sinnett. Dit gaf ons de Mahatma Brieven.

Het doel van die leringen was, omdat Sinnett dat zo wilde, het beter begrijpen van het wereldbeeld van de meesters van wijsheid: de occulte waarheden. Dit vormde Blavatsky’s leringen: de mensen in haar tijd wilden een wereldbeeld dat de strijd met de wetenschap, Christendom en Spiritisme aan kon en de waarheden uit die drie incorporeerde en verschillen uitlegde. Ze verwerkte ook belangrijke aspecten van de Hindoe en Boeddhistische wereldbeelden in haar werk.

De broeders ondertussen waren vooral geïnteresseerd in het helpen van de onderdrukte massa’s. Ongelijkheid was nog steeds de norm. De ‘inheemsen’ in de koloniën moesten zelfvertrouwen krijgen en uiteindelijk vrijheid. Vandaar het eerste doeleinde van de Theosofische Vereniging: een broederschap zonder onderscheid van ras, geloof, kaste of huidskleur (mijn parafrase).

We zitten op dat moment aan het eind van de 19de eeuw. De Universele Rechten van de mens waren nog niet geformuleerd. De revolutie van de jaren 60 was nog niet gebeurd en in de VS hadden gekleurde mensen nog steeds minder rechten dan blanken. Indonesië was nog een Nederlandse kolonie en vrouwen hadden nog geen stemrecht. Olcott moest helemaal naar London reizen om te zorgen dat de Boeddhisten in Ceylon (nu Sri Lanka) vrij kregen op Boeddhistische feestdagen.

Tegenwoordig is dat eerste doeleinde van de Theosofische Vereniging bijna een gemeenplaats. Misschien niet helemaal, maar Geert Wilders weet dondersgoed dat hij van de Islam moet zien als een politieke beweging om het haalbaar te maken dat er restricties aan Moslims worden opgelegd. De vrijheid van godsdienst is te diep verankert.

Met andere woorden: hoewel de problemen tussen mensen van verschillende etnische en religieuze achtergrond bepaald niet voorbij zijn, staan ze wel heel duidelijk op de agenda. Ook is er een consensus onder grote delen van de bevolking dat vrijheid van godsdienst essentieel is. OK, ook de Chinese overheid is het daar niet mee eens, maar het is haar niet gelukt veel mensen bij de Nobelprijs van de Vrede weg te houden.

Tegen de tijd dat we bij Alice Bailey aankomen is de wereld veranderd. De Theosofische Vereniging, hoewel nooit heel groot, is toch prominent geworden dankzij Besant’s bemoeienis. Hoewel wetenschap en religie nog steeds een fascinerende dualiteit vormden, raakten mensen daarnaast gefascineerd door de mogelijkheid zelf op het spirituele pad vooruit te komen – misschien wel zelf ‘Mahatma’ te worden.

Dit vormde Bailey’s versie van de leringen van de meesters: ze leerde zowel een wereldbeeld als een spiritueel pad. Het resultaat is dat haar boeken voor de meeste mensen veel leesbaarder zijn (ik ben een uitzondering), maar minder genuanceerd als het om de filosofische onderbouwing gaat. Ook zijn haar leringen, door de Arcane School, praktischer, maar nog wel verborgen en geheim.

In India was in die tijd de onafhankelijkheidsbeweging op gang gekomen en onderwijs was niet meer automatisch Christelijk. Toch heeft Alice Bailey, met haar achtergrond als Christelijk missionaris, naar mijn idee een minder universele houding.

De onvoltooide
autobiografie
Alice A. Bailey
Ze gaat door op veel van Blavatsky’s thema’s, maar schrijft niets dat voor haar tijd sociaal revolutionair was. Ik ben geneigd te denken, op grond van haar autobiografie, dat haar band met Djual Khul echt was. Maar ik ben er niet van overtuigd dat ze een heel trouw notulist voor hem was. Ik wil het met college aantekeningen vergelijken: sommige mensen zijn er heel goed in om precies op te schrijven wat de docent zei en bedoelde. Anderen missen de helft en vullen de gaten in met hun eigen begrip of onbegrip. Hoe het ook zij: college aantekeningen zijn nooit zo nauwkeurig als een boek dat de docent zelf geschreven heeft.

Tegen de tijd dat we bij Benjamin Creme aankomen is de wereld weer veranderd. Ook zou ik mee nemen dat Creme van huis uit kunstenaar is. Op grond van wat Peter Liefhebber gisteren zei beweert hij dat Maitreya diverse keren op tv geweest is dit jaar. Het voornaamste doel, volgens Creme, van de Witte Broederschap is op dit moment: voedsel, gezondheidszorg en onderwijs voor iedereen. Het zijn natuurlijk mooie doelstellingen. En ja, het zou kunnen zijn dat dit de boodschap is die de mensheid op dit moment moet horen. We zijn er nog niet aan toe het uit te voeren op wereldschaal, maar omdat gelijkheid duidelijk op de agenda staat, zou de Witte Broederschap kunnen vinden dat het tijd is om de volgende praktische stap te zetten.

Maar toch: als Maitreya diverse keren op tv geweest is, dan moet het mogelijk zijn aan te wijzen wie het is. In welk menselijk lichaam zit hij nu eigenlijk? Aan de andere kant, als we dat zouden weten zou het hele mysterie weg zijn.

Vanuit het standpunt van de Mahatmas is mysterie een belangrijk ingrediënt om ons aan het denken te zetten. Tenminste, dat is de reden die de Mahatmas gaven om hun krachten aan de wereld te bewijzen. [Sinnett had bedacht dat als een Indiase krant tegelijkertijd in London zou verschijnen, dat niemand meer zou kunnen twijfelen aan de occulte krachten die nodig waren om dat voor elkaar te krijgen. Tegenwoordig zou het natuurlijk niet moeilijk meer zijn. Maar in die dagen van telegraaf en stoomboot zou het een onweerlegbaar bewijs geweest zijn]. De mahatmas zeiden dat ze het helemaal niet nodig vonden om te bewijzen dat ze echt waren. Ze wilden mensen aan het twijfelen brengen, om ze aan het denken te zetten.

In die zin is Benjamin Creme een hele normale representant van de Witte Broederschap van de afgelopen 150 jaar of zo. Mysterie is essentieel. Toch maakt dat zijn leringen niet minder oninteressant op de manier dat Blavatsky’s leringen dat wel zijn.

P.S. Geoffrey Hodson

In antwoord van een vraag van Frank Dyer:

Je noemt AAB en Benjamin Creme, die beiden buiten de Theosofische Mainstream staan. Ik zou graag willen weten wat je mening is over Geoffrey Hodson, een mainstream TS [Theosophical Society] schrijver wiens posthuum gepubliceerde autobiografie laat zien dat hij beweerde contact met een aantal Meesters te hebben, en ook met HPB [Blavatsky]! He beweerde ook dat een van de meesters hem hielp met zijn meer bekende boeken. Als dit allemaal waar is, dan zou hij veel meer aandacht moeten krijgen dan het geval is. Aan de andere kant: als het niet waar is was Hodson de weg kwijt (en had hij wanen), ondanks de brede acceptatie van zijn werk in de Theosofische Vereniging met hoofdkwartier in Adyar. Een heel probleem.

Hoezeer ik ook geloof dat helderziendheid mogelijk is, ben ik niet bijzonder geïnteresseerd in wat helderzienden te zeggen hebben. Om die reden heb ik het werk van Geoffrey Hodson niet in detail bestudeerd. Toch heb ik genoeg van zijn werk gelezen om het volgende te kunnen zeggen: Het lijkt me dat wat hij schrijft over het geheel genomen spiritueel gezond is, en mogelijk waar. Om die reden ben ik geneigd te zeggen dat zijn contact met Mahatmas misschien wel echt was. Ik denk dat het ‘probleem’ niet groter is dan bij Blavatsky of Bailey. Elke leraar die beweert een band met de meesters te hebben loopt het risico dat mensen daaraan twijfelen. Die twijfel is een essentieel ingrediënt van het spirituele pad.

Ik zie dit ook niet als een probleem voor de Theosofische Vereniging, want in de Theosofische Vereniging zijn we vrij te geloven wat we willen – zolang we in overeenstemming met het eerste doeleinde blijven handelen.

Verder geldt dat zowel Geoffrey Hodson als William Quan Judge theosofisch mainstream mogen zijn, maar geen van beide heeft in de wereld veel indruk gemaakt. In die zin hebben Bailey en Creme veel meer met Blavatsky gemeen.

Als je dit interessant vond, bekijk dan ook:

Het Web der Schepping, Theosofie en Kunst in Nederland, van Lauweriks tot Mondriaan

Katinka Hesselink - Overpeinzende.nl — Wed, 01 Sep 2010 11:42:20 +0000

Ik probeer consequent jullie elke maand op de hoogte te houden van wat ik elders online uitvoer. Dat was in Juli niet zo heel veel. Naast een algemene update op dit blog heb ik een boekrecensie geschreven over Het Web der Schepping, Theosofie en Kunst in Nederland, van Lauweriks tot Mondriaan

Er zijn twee boeken die de geschiedenis van Theosofie in Nederland met een redelijke hoeveelheid correcte informatie behandelen. De meest recente hiervan is vreemd genoeg het boek dat ik hier bespreek: Het web der schepping, Theosofie en kunst in Nederland van Lauweriks tot Mondriaan, door Marty Bax. Waarom vreemd? Omdat het over kunstgeschiedenis gaat. Maar om de …
read more

Hier is het archief van mijn spirituele nieuwsbrief Hermes7.

Als je dit interessant vond, bekijk dan ook:

De zekerheid van waarheid

Katinka Hesselink - Overpeinzende.nl — Thu, 12 Aug 2010 09:40:36 +0000

Veel mensen geloven in de oude mythen die andere leerstellingen en wetenschappelijke aanwijzingen tegenspreken. Dit veroorzaakt strijd. Religieuze dogma’s en mythen zijn gecreëerd voordat mensen de voordelen van de moderne wetenschap hadden. De wetenschap probeert er objectief achter te komen hoe het leven werkt. Religie probeert subjectief een manier te vinden om in harmonie met het leven te leven. Ze hebben beide een stuk van de zelfde puzzel. Het voornaamste doel van de organisatie Truth Contest is om het objectieve met het subjectieve te verenigen en de onderliggende waarheid in alles te definiëren. Op die manier kunnen wetenschap en religie verenigd worden met oog op een gezamenlijk doel. Voor de eerste keer zullen mensen het onderscheid tussen goed en fout zeker weten. Dit zal een zekerheid geven aan een moraliteit die als basis voor een verenigde wereld zal dienen.

Vertaald citaat van een correspondent van mij die een link van mijn site wou. Nou ja, die link (twee zelfs) heeft hij gekregen, ook al is de site niet echt naar mijn smaak.

In het Nederlands klinkt het feitelijk nog onmogelijker.

Er zit een fundamenteel onbegrip in. Wetenschap gaat over het accepteren van onzekerheid, open vragen en het zoeken naar de weinige dingen die zeker zijn. De meeste mensen kunnen zo niet leven, wat verklaart dat zelfs wetenschappers vaak atheisten worden. Ze weten dat er geen bewijs is voor een Goddelijk iets (vaak God genoemd), en dus verkiezen ze te geloven dat er Geen Goddelijk Iets is (vaak God genoemd). Maar de echte wetenschapper beseft dat het bestaan of niet bestaan van God niet bewezen kan worden, en dat het dus niet een zaak voor de wetenschap is.

The studenten die bovenstaande persbericht schreven hadden een ding niet door: zekerheid bestaat niet in dit leven. We kunnen het willen, er naar zoeken, etc. Maar uiteindelijk is zekerheid een fata morgana. Geen enkele zekerheid die we vinden kan absoluut zijn, behalve misschien deze: dat alles onzeker is.

Misschien beschrijf ik het hierboven te sterk. De zekerheid van de wetenschap bestaat wel degelijk. De wet van de zwaartekracht bijvoorbeeld. Maar vliegtuigen en vogels vliegen toch. Geen enkele simplistische manier van naar de wereld kijken kan alle vragen oplossen. Kan ik dat bewijzen? Nee. Natuurlijk niet. Het zou mijn stelling ontkrachten als ik het kon bewijzen.

Maar toch, eeuwen waarin de wetenschap elke waarheid omver gooide waar mensen vast in geloofden helpt me toch wel in mijn overtuiging. Een paar jaar geleden leken eeuwig stijgende aandelen markten een gegeven. Nu weten we dat daar niet op gerekend kan worden. Ethiek: overduidelijk menselijke constructies, afhankelijk van omstandigheden. Zeker – in een globaliserende wereld zullen culturen een beetje meer naar elkaar toe groeien. Maar wat eerlijkheid is voor de een, is indiscretie voor een ander. De een vindt dat de mensenrechten van fundamenteel belang zijn, de volgende dat economische ontwikkeling en armoede hoger op de agenda moeten. Zouden we ons meer op groene energie moeten richten, of op sociale voorzieningen? Is veiligheid een primaire waarde, of de vrijheid om een wapen te dragen? Er zijn weinig ethische vragen waar mensen het universeel over eens zijn. Ik heb zelfs een correspondent die me vertelde dat het onethisch is van de Dalai Lama om vreedzaam te zijn in zijn houding t.o.v. China.

Dat is het voor vandaag. Ik voel me niet al te goed en ben drukker dan ik hoopte deze zomer te zijn.

Als je dit interessant vond, bekijk dan ook:

De betekenis van het Christelijke Kruis volgens Blavatsky

Katinka Hesselink - Overpeinzende.nl — Wed, 30 Jun 2010 11:18:21 +0000

Rafie vroeg, naar aanleiding van mijn stukje over symbolen, wat Blavatsky’s interpretatie is van het Christelijke kruis. Om te beginnen moet ik heel duidelijk zeggen dat Blavatsky er altijd van alles bij haalt. Symbolen betekenen iets afhankelijk van de symbolen er om heen.

Het Christelijke kruis, zo zegt Blavatsky, is een fallisch symbool. Dat wil zeggen: het is seksueel in betekenis. Horizontaal vrouwelijk, verticaal mannelijk. Zoals ik haar begrijp is het ook een beperkt symbool omdat de cirkel, het symbool voor het Al, de VolLedigheid, ontbreekt. Een kruis zo zonder iets er om heen kan alleen maar staan voor iets IN de wereld, niet voor het geheel, het universele.

Blavatsky vergelijkt de gekruisigde Jesus met de Griekse held Prometheus. Ook hij werd vastgenageld en moest lijden. In context van het spirituele leven is de aardse sensualiteit waar het kruis voor staat een heel goede plek om iemand te kruisigen.

Maar, na het kruis komt de transfiguratie, de verlossing. Door lijden wordt transformatie mogelijk.

Zo is de individuele interpretatie, maar Blavatsky hint ook naar een meer universele interpretatie: de geest daalt in de stof (dat is de mensheid collectief) en moet daar in lijden – door de stof.

Comment Zen

Dit is mijn interpretatie van Blavatsky’s interpretatie. Ik weet te weinig van het Goddelijke om hierover een mening te hebben. Alternatieve interpretaties zijn welkom.

Als je dit interessant vond, bekijk dan ook:

Wat is het doel van het spirituele pad?

Katinka Hesselink - Overpeinzende.nl — Thu, 15 Apr 2010 09:22:02 +0000

Ik kreeg deze week drie boeken op de post… Twee van Quest Publishing, de Theosofische uitgeverij van de Amerikaanse afdeling van de Theosofische Vereniging en een van de auteur zelf. Alle drie gingen over wat je het ‘spirituele pad’ zou kunnen noemen. Twee zijn persoonlijke verslagen van mensen die met ‘de Vierde Weg’ van Gurdjieff bezig zijn, de derde was minder persoonlijk: een commentaar op de Mahatma Brieven, een klassiek theosofisch boek.

Van te voren had ik verwacht ze alle drie te waarderen. Dat was niet het geval. Bij het lezen van Patty de Llosa’s boek ‘The Practice of Presence: Five Paths for Daily Life‘ vroeg ik me steeds af waar ze het voor deed. Binnen het genre is het een goed boek, misschien een beetje schoolmeesterig. Ze beschrijft haar persoonlijke ervaring met de Vierde Weg van Gurdjieff, waarin ze is opgegroeid, de Alexander Techniek, Jungiaanse psychologie, T’ai Chi en meditatie en gebed.

Uit haar beschrijving krijg je een indruk van de kracht van elk van deze benaderingen. Maar ja – waarom je er aan zou beginnen, waar je naartoe werkt, dat was met niet duidelijk. Ik bleef na lezing achter met het gevoeld dat voor Patty het spirituele pad er om ging te proberen perfect te zijn en te leren om gaan met fysieke en emotionele energieën. Niet dat daar iets mis mee is, maar waarom zou je er aan beginnen?

In de theosofie is motivatie altijd een belangrijk punt. Dat komt, zoals Joy Mills in haar boek ‘Reflections on an Ageless Wisdom‘ (dat deze zomer uit komt) aan geeft, omdat motivatie – het waarom doe je iets – een van de dingen is die mee gaat van dit leven naar een volgend leven. Kortom: reïncarnatie.

Ik probeer altijd te schrijven over wat ik weet, maar motivatie is moeilijk je vinger op leggen. Waarom doe je wat je doet? Wat is je doel? De basis van het spirituele pad is voor mij per definitie niet egoïstisch. Niet dat ik Patty ervan beschuldig egoïstisch te zijn trouwens. Ze is duidelijk een toegewijde moeder en ze heeft haar hele leven mensen les gegeven. Maar perfectie en liefde zijn heel verschillende dingen.

Dat brengt me bij het derde boek dat ik deze week las. In ‘The Masters Speak‘ integreert Sy Ginsburg theosofie en Gurdjieff met behulp van de leringen van Sri Madhava Ashish. Madhava Ashish’ centrale benadering is die van de Bodhisattva, het pad van liefde voor de hele mensheid.

In de theosofische benadering zijn er minstens twee paden naar Verlichting: een dat gericht is op verlichting voor jezelf, de ander gericht op verlichting voor alle bewuste (sentient) wezens. Het ene pad leidt tot eeuwige rust, het ander naar eeuwige zelfopoffering om zoveel mogelijk mensen en bewustzijns-kernen als mogelijk te kunnen helpen.

Dit is een klassiek Mahayana Boeddhistisch onderscheid. Het Mahayana Boeddhisme maakt onderscheid tussen het Bodhisattva pad en het Hinayana pad. Dit moet niet met Theravada verward worden overigens, want het gaat niet om de vraag bij welke spirituele traditie je hoort. Het gaat om je motivatie, met andere woorden: waar doe je het voor?

Die vraag kan ieder van ons zich alleen zelf stellen en voor zichzelf beantwoorden. Wat willen we er uit halen? Wat is ons doel? Gaat het ons om spirituele ontwikkeling, om beter in de maatschappij te functioneren, gelukkiger te worden, Verlichting te bereiken en de cyclus van wedergeboorte los te kunnen laten, of gaat het ons echt om het ontwikkelen van wijsheid en inzicht om bij te dragen aan het voorkomen dat de mensheid dieper in de problemen komt dan ze al is?

Die laatste optie is het Bodhisattva pad, het pad waar de Theosofische meesters de Theosofische Vereniging voor opgericht hebben, maar het is in sommige opzichte niet een heel vrolijk pad. De basis is dat je een van de stille weldoeners van de mensheid wordt, zonder hoop op rijkdom of glorie. De enige beloning is een heleboel werk, je eigen innerlijke demonen onder ogen zien en daarnaast de dieptes van menselijke wanhoop.

Nu is dat precies wat Patty deed – de eerste helft althans. Ze gebruikte de Jungiaanse psychologie om haar innerlijke demonen te onderkennen. Het gaat me niet om de technieken. Ik zal nooit ontkennen dat deze technieken erg waardevol kunnen zijn op het spirituele pad. Zoals gezegd: het gaat me om de motivatie… waarom?

Die belangrijke vraag kan iedereen alleen voor zichzelf beantwoorden – en niet hieronder in de reacties graag: Wat is je primaire motief? De vraag zal steeds terug komen in je spirituele groei.

Ik ben die vraag de laatste tijd veel tegen gekomen. Motivatie heeft lagen en aspecten – het is niet eendimensionaal. Bij het onder ogen zien van mijn motieven wordt het heel duidelijk dat motivatie invloed heeft op hoe we de wereld zien. Als je erkenning wil, wordt het niet krijgen van erkenning een probleem. Als je rijkdom wilt, is het moeilijk om met armoede om te gaan. Elke dagelijkse motivatie wordt een vraag aan het universum: sta me alsjeblieft toe om …

Het rustige van het ideaal van een zegen worden voor alle bewuste wezens is dat het de vraag aan het universum totaal transformeert. Het staat je toe te vragen: Wat heeft U nodig dat ik doe om de beste hulp voor de mensheid mogelijk te worden? En wat het universum ook antwoord is prima en het werk kan beginnen.

Als je dit interessant vond, bekijk dan ook:

Hans Gerding over parapsychologie, poltergeists en geest en materie

Katinka Hesselink - Overpeinzende.nl — Sun, 21 Mar 2010 12:52:54 +0000

Hans Gerding, 21 maart 2010, Internationaal Theosofisch Centrum te Naarden. Onuitgewerkte aantekeningen van de derde lezing tijdens een weekend over parapsychologie, bewustzijn en evolutie.

De zaal is wat minder vol dan gisteren. Ik denk dat er zo’n 70 mensen zijn.

Els Rijneker heet ons weer welkom bij het voorjaarsweekend ‘evolutie en bewustzijn’. Er zijn wat nieuwe mensen, dus ze doet de huishoudelijke mededelingen opnieuw.

Professor Dr. Hans Gerding, de theosofische hoogleraar aan de Leidse Universiteit.

TVN – open niet dogmatisch onderzoek naar waarheid nastreven. Universele broederschap, vergelijkende studie en transcendentie. Studie, meditatie en dienstbaarheid.

Hans Gerding, welkom. Hij is hoogleraar bij de bijzondere leerstoel ‘metafysica in de geest van de theosofie.’ Op de boekentaal zijn boek en inaugurale rede.

Mind over Matter over Mind

Vanochtend; wereldse aspecten.

Vanmiddag: spirituele aspecten.

Hans Gerding bedankt voor de uitnodiging. Woorden over de leerstoel: heel bijzonder dat een vereniging een leerstoel heeft. De leerstoel is in 1958 gesticht en Hans Gerding is de 4^de in de rij op deze leerstoel ‘Metafysica in de geest van de Theosofie‘. Wat hij probeert te doen is een soort van 21^ste eeuwse invulling van de eeuwen oude gedachtegoed dat we kennen als theosofie. Het is heel leuk om te doen. Het is een levendig geheel daar in Leiden, veel studenten. Hij geeft een cursus ‘wilde metafysica’. Grenzen van de filosofie: waar kan je het over hebben. Samen met collega’s geeft hij een cursus ‘reis van de ziel’. Het gaat daarbij om spirituele esoterische onderwerpen, waarbij een vertaalslag gemaakt wordt van fundamenteel wetenschappelijk onderzoek naar filosofie op een manier die onlosmakelijk aan spiritualiteit verbonden is. Het is een vruchtbare mix.

Gaat daar heel goed. Ook de evaluaties door de wetenschappelijke collega’s zijn positief. Dus dat gaat gewoon door. Verheugend en fijn.

Vandaag is verdeeld in informatief gedeelte, ’s ochtends en ‘mind over matter’. Stof en geest, lichaam geest relatie. In de ochtend wil ik (Hans Gerding dus) de wereldse kant daarvan laten zien. In de middag ga ik daar op door, maar meer in de richting van filosofie en spiritualiteit. Het aardige van filosofie: het is iets dat je moet doen op de manier dat je denkt dat het moet. Filosofie is geen wetenschap. Je kan niet anders dan met je hele hebben en houden filosoferen. Dus heel vrij en veel vrijer dan wetenschap. En iedereen is filosoof. Dus in het middagdeel kan iedereen, als zijn of haar eigen filosoof, een bijdrage leveren.

Waar ik me met name voor inzet, vanuit mijn werkveld, is een poging te doen een vertaalslag te maken waarmee dus het erfgoed van de theosofie op een positieve en vooral steunende manier ingezet kan worden in de samenleving. Er zijn heel veel mensen die een spirituele crisis hebben, en dan kan de reguliere hulpverlening daar niet zoveel mee. Daardoor gebeuren er ongelukken. Dan worden mensen gek van de dokter. Als we dat kunnen voorkomen, dan moet dat. In die context heeft het theosofisch erfgoed heel veel te bieden. Daar hoopt hij iets aan bij te dragen, dat hoort ook bij de leerstoel.

Hij deelt een literatuurlijst uit. Dat scheelt schrijfwerk. Een a4tje twee kanten vol.

Hij wisselt zijn verhaal af met filmfragmentjes. Dan ziet u tenminste iets anders dan alleen dit hoofd.

Het begrip evolutie is belangrijk: komt aan het einde aan de orde. Dan komen er allerlei aspecten naar voren die met evolutie te maken hebben. Maar eerst gaat het over de vraag:

Mind over matter of matter over mind?

Het lichaam beïnvloedt het lichaam en de geest beïnvloedt het lichaam. We kennen allemaal het effect van whisky op de geest. Dus dan beïnvloed je via je lichaam je geest. Er zijn tradities die er op uit zijn via het lichaam de geest te ontplooien – dit past bij het 3^de doeleinde van de TVN: latente vermogens ontwikkelen – dat kan via het lichaam. Denk aan sjamanisme: cactussen eten bv. Via het lichaam op een hoger geestelijk niveau te komen. Andere methoden om via het lichaam de geest te beïnvloeden zijn yoga en adem oefeningen (pranayama).

Gelijk maar stukje film. Het is een controversieel onderwerp waar existentiële vragen aan vast zitten: de vraag van orgaandonaties. Wat namelijk gebeurt is: er zijn mensen die vreemde ervaringen rapporteren. Nadat ze een orgaan ontvangen verandert er iets in de neigingen en het gevoelsleven. Die veranderingen blijken dan samen te hangen met de donor van dat orgaan. Dat is griezelig, interessant en verstrekkend.

Het filmpje komt van Discovery channel. Claire Sylvia had herinneringen en gevoelens die niet te verklaren waren. De doktoren zeiden: je wordt gewoon weer jezelf. Het hart is alleen een pomp. Maar ja, haar transplantatie had te veel onbeantwoorde vragen opgeleverd. Dat kwam ook doordat er van alles veranderde. Van gezondheidsfreek werd ze iemand die gelijk na de operatie zin had in een biertje. Had dat met haar donor te maken?

Dat gevoel werd steeds sterker. Ze integreerde haar nieuwe hart en longen in een droom. Ze wist uit de droom dat de naam van Tim was.

Het is een interessante documentaire. Moeilijk om het uit te zetten. Dit verhaal staat niet op zichzelf. Onder de verhalen die mensen die mensen op dit gebied rapporteren vind je de meest ongelofelijke staaltjes en ervaringen. Een voorbeeld dat bijna niet te geloven is: een blanke man kreeg een donorhart. Die man was een soort ‘archie bunk’ Amerikaan. Vond opeens klassieke muziek mooi, want de donor was een zwarte conservatorium student. De verandering was wel ten goede, zei zijn vrouw, maar hij had er zelf problemen mee het hart van een zwarte mee te dragen.

Dit doet denken aan wat in de parapsychologie psychometrie genoemd wordt. Een medium kan van alles vertellen over een voorwerp en de eigenaar van dat voorwerp. Dus in de energie van de eigenaar van dat voorwerp zit er in, of iets dergelijks.

Orgaandonaties zijn de meest vergaande vorm van psychometrie: je wordt voor een deel de persoon wiens orgaan je ontvangt. Deze vrouw weet dus op basis van haar droom over de eigenaar van haar hart en longen, ze kust die jongen en inhaleert zijn adem – want ze heeft zijn longen. Ze weet zijn naam, eeuwig samen, wat dat staat op zijn grafsteen.

Vraag: vinden dit soort dingen ook plaats bij andere organen? Dat weet Hans Gerding niet. Het zijn vaak hart en longen, maar ik kan me niet voorstellen dat het bij nieren niet zo is. Een orgaan wordt ingebouwd in je systeem, dus dat moet wel invloed hebben. Dus de hele mentale wereld van de donor wordt ervaren.

Dit is een terrein van onderzoek waar wetenschappers niet zo graag hun vingers aan willen branden. Dus de details worden niet goed uitgezocht.

Vraag: hebben mensen die hun donor accepteren minder medicijnen nodig? Wordt niet uitgezocht. Worden mensen bang voor persoonsverandering? Gaan ze er op vooruit? Zo ja, wanneer. Hoeveel mensen gebeurt dit? Hoeveel procent van de donatie gevallen? Maar ook dat is niet onderzocht. Is er een voorgeschiedenis van gevoeligheid?

Het onderzoek is in de fase van casuïstiek verzamelen en doordat het zo controversieel is komt het niet snel verder.

Het is in dit licht zijn allerlei gebruiken begrijpelijk – zoals het eten van bijzondere dieren om speciale krachten te krijgen: dat betekent dus iets.

Dit zijn voorbeelden van matter over mind: een fysiek orgaan wordt in iemands lichaam gezet en dat beïnvloedt iemands geest. Er zijn veel spectaculaire voorbeelden. Hij durft het bijna niet te zeggen: iemand die een orgaan ontving van iemand die was doodgeschoten. De ontvanger kreeg een beeld van de moordenaar van de donor en kon op basis daarvan de dader identificeren, die vervolgens opgepakt is.

Om dit te begrijpen is Rupert Sheldrake een goede theoreticus. Het is verklaarbaar m.b.v. morfische velden: elk persoon heeft een relatie met zijn morfogenetische veld. Dus dat orgaan dat getransplanteerd wordt geeft een verbinding is met het morfogenetische veld van de donor.

Vraag: is het misschien de geest van de overledene die contact zoekt met de ontvanger. Dat is dus een spiritistische invalshoek.

Allebei legitieme interpretaties. Moeilijk te kiezen.

Vraag: Als esotericus vraag je je af wat de karmische implicaties zijn. Je bent als het ware getrouwd met iemand die dood is. Behoort dat tot je eigen karma, of dat van degeen die overleden is?

Hoe kan dit los staan van karmische implicaties. Heeft in elk geval karmische gevolgen, of er ook karmische oorzaken zijn dat weet je niet. (Wim Leys)

Het volgende filmpje gaat over hypnose.

Het is bekend dat mensen onder hypnose ook met hun lichaam van alles kunnen doen. Via de geest naar het lichaam, andersom dus.

Gaat over iemand met veel wratten die door hypnose wordt genezen, in een week. Maar het was geen wratten, het was een heel zware genetische ziekte. Dus er was geen fysieke oorzaak te verzinnen voor het oplossen van het probleem.

Hypnose is tot veel in staat. Bv. Genezing van kanker. Wel een zeldzaamheid. Het is ook niet duidelijk wat het werkzame principe is. De overtuiging van de hypnotiseur wordt overgebracht op de patiënt. Die overtuiging was nodig voor de genezing. Als de hypnotiseur de medische basis geweten had, was hij niet zo overtuigd geweest.

Onder hypnose kunnen mensen makkelijker in de donkerder afdelingen van de geest dingen zien. Verdrongen traumatische ervaringen bijvoorbeeld. Maar het kan dus ook m.b.t. je lichaam. Dus zoeken naar manieren waarop de geest het lichaam beïnvloedt.

Hij zou zelf in geval van een ingewikkelde ziekte zoeken naar een hypnotherapeut die met het onbewuste in dialoog gaat.

Mind over matter: binnen je eigen systeem. Gemakkelijk voorstelbaar. Je geest beïnvloedt wel vaker je lichaam. Blozen bijvoorbeeld. Een uiting van het lichaam door iets wat van de geest komt. Geest die het lichaam bestuurt.

Psychokinese (PK): door middel van de geest de omgeving veranderen. Zulke mensen bestaan. Poltergeist is een bekend fenomeen. Voorwerpen in een huis komen ‘vanzelf’ in beweging als er een bepaalde persoon in de buurt is. Heeft hij zelf mee gemaakt: met gostbuster busje en al. Heel spannend verhaal: komt zo.

Maar eerst een ander filmpje over mind over matter, namelijk gedachtenfotografie. Iemand die daar talent voor heeft zorgt dat iets uit zijn gedachten op de fotografische plaat komt. Beroemd medium ‘Ted Serious’, nooit op fraude betrapt. We kijken naar een Masuaki filmpje: Hij maakt een plaatje van Tokyo tower.

Korte pauze: dit fenomeen heet psychokinese. Gewoon plaatje maken op fotografische plaat. Ted Serious kon dit alleen met drank op. Deze Masuaki deed het vermoedelijk zonder.

Psychokinese op Macro niveau: in deze wereld, zichtbaar. Macro PK.

Andere vorm van psychokinese, ontwikkeld door Helmud Smid uit de VS. Werd een belangrijk apparaat: RNG – Random Number Generator. Met andere woorden een toevalsgetallenmaker. Dat apparaat heeft verschillende vormen gekend. Nu zo klein als een luciferdoosje.

De RNG maakt een 1 of een nul. Heel snel: achterelkaar. Tegenwoordig 4 miljoen nullen en enen in een seconde. Die apparaten worden geijkt. Lukraak, random, maar wel evenveel enen en nullen. Na elk getal is de kans precies 50% dat er daarna weer een 1 komt, of juist een nul.

Wordt op verschillende manieren gebruikt in de parapsychologie. Het begin was dat je een cirkel op een computerscherm staat, met in het midden een stip. De stip wordt aangestuurd door de nullen en enen van de RNG. 0 -> kleiner. 1 -> groter. De taak van de proefpersoon: er voor zorgen de cirkel kleiner te denken, of juist groter. Statistiek natuurlijk: in statistische zin lukt dit. Dus gemiddeld zijn proefpersonen in staat om dit te doen.

Grappig experiment met baby als proefpersoon. Dus op het filmpje een baby die voor een beeldscherm zit. Of de baby ziet ruis, of lachend gezichtje met muziekje. Dus de baby wordt aangespoord om eigen psychokinese te gebruiken om de RNG te sturen om het lachende gezichtje met muziek te laten zien.

Susan blackmore is op het filmpje bezig met baby PK. Tegenwoordig is ze scepticus.

Nu een voorbeeld van micro PK. We weten niet wat daar gebeurt. We weten alleen dat de bewuste intentie van de proefpersoon in relatie staat tot de output van de RNG.

Op experimentele basis is het aannemelijk gemaakt dat er een verband is tussen die RNG en de persoon.

Hele berg experimenten zijn samen geanalyseerd: metanalyse. Zie D. Radin, ‘Entangled minds’. 2006
Entangled Minds
Dean Radin

Dat boek is geschreven voor het grote publiek en vat samen wat er in de parapsychologie gebeurt.

Jan Jelle Kepler: onderzoeker kan zich in dit veld niet los maken van zijn onderzoek, want zijn onbewuste wil heeft invloed op de uitkomst. Dit vindt Hans Gerding een van de meest interessante aspecten van de parapsychologie. De onderzoeker is onderdeel van het systeem.

Dus als de onderzoeker negatieve uitslag wil, dan komt die ook. En andersom. Het is niet meer uit te maken wie de veroorzaker is van de fenomenen.

Lijkt op fysica: ook daar onderzoeker onderdeel van het onderzoek.

Hoe zit het met de verschillen tussenproefpersonen? Brug naar poltergeist onderzoek, Hans Gerding.

Bij poltergeist fenomenen is vaak sprake van pubers bij wie mind over matter fenomenen optreden. De power om dat te bewerkstelligen kan bij mensen die heel spiritueel ontwikkeld zijn, maar ook bij mensen die eerder naar een psychiater moeten. Een poltergeist is tenslotte ook vaak destructief.

Dus geen relatie met spirituele ‘niveau’. Ook spiritueel ongezonde mensen kunnen dit soms.

Is er nu wetenschappelijke steun voor het punt – D M I L S – Direct Mentale Influence on Living Systems. Dit is een research lijn in de parapsychologie.

Proefopstelling:

Kamer 1: proefpersoon aangesloten op een huidweerstand meter. Die huidweerstand wordt doorlopend gemeten. Krijgt te horen: in de hoek staat een plant, en hou je emoties neutraal. Heet ‘de ontvanger’.

Kamer 2: de zender, zit aan een tafel, op de tafel monitor met beeld van de ontvanger. De zender ziet dus de ontvanger op een stoel zitten. De kamers zitten ver uit elkaar, zodat de twee elkaar niet kunnen ontvangen.

De zender krijgt een taak: een halve minuut, 20 seconde pauze aan iets anders doen, weer taak etc.

De taak is ofwel: ‘activate’, ofwel ‘relax’.

Hoe doe je dat? Je doet maar wat. Een half uur lang.

Meting aan de hand van die huidweerstand. Ook de taken weer random, zoals het hoort. De ontvanger weet dat dit zich afspeelt.

Na het experiment heb je dus ‘activate’ en ‘relax’. En in de computer wordt de huidweerstand gemeten die wordt gekoppeld aan de opdrachten van dat halve uur.

Het resultaat is statistisch significant. Dus in meer gevallend dan je op grond van het toeval zou verwachten correleert de huidweerstand met wat de zender doet. En nee, je kiest de proefpersonen niet op grond van ontvankelijkheid of zo.

Er is metanalyse gedaan aan dit experiment door een jonge slimme vent. Het resultaat is statistisch significant, niet alleen bij individuele experimenten, maar ook bij alle experimenten opgeteld. Het is dus het is aannemelijk gemaakt dat er een relatie is tussen de intentie van de zender en het lichaam van de ontvanger.

Dit is griezelig, en prachtig. Dus er is empirische steun dat de intentie van een genezer uit maakt, en dat er meer gebeurt dan wat met gewone psychologie te verklaren is.

Aan de andere kant geldt het omgekeerde ook: dat voodoo werkt. Het maakt dus uit wat je denkt, wat je voor rommel je in je kop hebt.

Dit onderzoek hebben ze ook een keer gedaan in een gecombineerde setting van een scepticus en een succesvol parapsycholoog. Bij elkaar in het laboratorium. Dit om het experimentator effect te testen. Onafhankelijk van het lab bleef het resultaat afhankelijk van de experimentator. De scepticus kreeg negatief resultaat, en de ander juist positief.

Dat maakt deze fenomenen heel ongrijpbaar.

Een ander voorbeeld gaat over het meten van biofotonen: Levende wezens stralen licht uit. Een voorbeeld van een alg, in een roestvrijstalen doos: helemaal in het donker. De lichtuitstoot van de algen wordt doorlopend gemeten. In de kamer waar die doos met die alg stond, gaf een genezer iemand een genezing. De lichtuitstoot van die alg was coherenter als die genezer bezig was. Dus die afgesloten alg was als het ware getuige van de genezing.

Het gostbuster verhaal. 1995

Ik zal bij het begin beginnen. De telefoon ging, ik krijg iemand aan de lijn die zegt dat hij in een spookhuis is. Hij zegt: ‘Ik ben hier in het huis van mijn buurman. Er vliegen stenen en kluiten aarde door de kamer . We hebben het opgezocht en het is poltergeist.’ We krijgen bij het parapsychologisch instituut wel vaker van deze telefoontjes, en meestal denken we dat ze er beter een psychiater een kunnen bellen.

Zegt die man dat de politie het ook gezien heeft. Dus belt Hans de politie: die bevestigt het verhaal, dus toen belde Hans terug: we komen er aan. We doen dit niet elke week.

Wat we daar aantroffen… het was in Druten. We komen daar die straat in rijden, om dat huis was een oploop. Er woonde in die keurige straat van doorzonwoningen met voor en achtertuintjes. Waar we moesten zijn was het huis van een Turkse familie waar het dus spookte. Elke keer als er weer een uitbraak was, rende de familie bang naar buiten en de meute daarbuiten rende naar binnen.

In die tijd werden in Duitsland allochtone families door de buren aangevallen. Het was een gevaarlijke situatie. De politie was er niet voor niet geweest. Was dat gezin in gevaar voor haatzaaiers?

Toen Hans en zijn collega aankwamen werd de meute weg gestuurd. Ze deden de gordijnen dicht, zodat ze rustig met de familie konden praten. Hoogtepunten uit dat gesprek:

Spookte het echt?

Hij heeft zelf wel wat gezien, maar niet zoveel. En dat kan makkelijk gemanipuleerd worden als er veel mensen in een kamer zijn. Er is ook fraude. Maar er zijn ook dingen gebeurd waarvan wij dachten: is wel heel authentiek.

Als een soort rechercheur ga je reconstrueren wat er gebeurt is. Met getuigenverklaringen e.d.

Wie de agent was: het gebeurde bij de zoon Chris (Gefingeerde naam). Wat voor conflicten spelen er bij hem? We hebben er o.a. een RNG neergezet.

Een van de dingen die naar mijn smaak het sterkste was – de agenten waren allebei met de jongen naar boven gelopen, kreeg zand in mijn gezicht gegooid. Terwijl ze konden zien dat die jongen niets deed met zijn handen. En er was verder niemand op die etage.

Een van de agenten was bang het huis uitgegaan.

Zo zijn er meer voorbeelden. Met getuigenverslagen en al. Klassieke voorbeelden uit de literatuur. Hans gaat er vanuit dat het echt was, ook al heeft hij het zelf niet gezien. ’s Nachts een keer, hij sliep daar ook, was een beetje griezelig, maar ook fascinerend. Kroonluchter ging heen en weer. Of dat je ergens staat, dat het voelt alsof er een kat langs je heen loopt.

Die jongen die het centrum van de verschijnselen was, bevond zich in een hele moeilijke situatie. Hij was de zoon en was pas 11 maanden in Nederland. Hij was de zoon van een andere Turkse vrouw. De zoon is met een juridische procedure geweest waarmee hij naar Nederland gehaald was. Hij kwam in een gezin in Nederland met een halfzus. Bloedmooie slimme halfzus, met brugfunctie naar Nederlandse samenleving. En hij was de oudste zoon en kwam uit Turkse samenleving, van een jongenskostschool, gaat uit van mogelijkheid dat met een halfzus getrouwd kan worden. Sprak de taal niet, was niet gewend aan sterke vrouwen etc. Helemaal klem psychologisch dus.

Die RNG – die nullen en enen maakt – was zo ingericht dat je met een druk op de spatiebalk kon je een marker zetten. De RNG maakt random nummers, maar je kunt aangeven met die spatiebalk aangeven als er wat gebeurt. De familie had de opdracht gekregen op die spatiebalk te drukken bij elke poltergeist gebeurtenis. En dan erbij wat dan gebeurde. Zo zijn er 111 gebeurtenissen verzameld.

Je hoopt dat er een soort vingerafdruk van die gebeurtenis in het energiepatroon van het huis zit, die te vinden is bij de RNG data. Dat was inderdaad zo. Het resultaat was net statistisch significant.

Je kunt die data op twee manieren analyseren. Zijn er meer enen of meer nullen, of je kunt kijken of de data wel random is. 01010101010 bijvoorbeeld is te netjes: niet random. Dat was hier het geval. Meer harmonie of coherentie.

Heel gebruikelijk: zoals bij veel mediums, er is ook fraude geconstateerd. Maar tegelijkertijd is de RNG data heel overtuigend. Hans laat filmpje van fraude door ‘Chris’ zien.

Er is druk op mediums om te presteren en psycho vermogens kun je niet forceren. Daarom gaan ze femomenen na doen. Dat wil niet zeggen dat alles onzin is.

Zelfde met graancirkels: sommigen maken ze zelf, ook omdat ze daarna vanzelf komen, dus niet alleen om mensen voor de gek te houden.

Als je dit interessant vond, bekijk dan ook:

Hersenen en bewustzijn – Arie Bos 2

Katinka Hesselink - Overpeinzende.nl — Sat, 20 Mar 2010 15:50:12 +0000

Zo’n 80 stoelen staan in de zaal, allemaal bezet. Het begint met wat meer rumoer dan vanochtend: mensen kennen elkaar na de lunch at beter. Dit zijn mijn aantekeningen van de tweede lezing gehouden tijdens een theosofisch weekend over bewustzijn, evolutie en parapsychologie.

De lunch was een heerlijk pittige groene groentesoep (o.a. broccoli zo te proeven), een salade met noten en diverse soorten brood met beleg dat we zelf mochten smeren.

Els Rijneker krijgt de zaal in een keer stil. Er wordt even getest of de werkers buiten de zaal de spreker kunnen verstaan.

Zijn we hersenen, of hebben we hersenen?

Nu horen we alleen in de zaal de spreker niet goed. (opgelost)

Wat is de rol van de hersenen bij spirituele ervaringen?

‘Naturalistisch denken’ bij hersenwetenschappers betekent ‘bewustzijn is niets anders dan hersenactiviteit in andere termen’ volgens het NRC: gevoelens en gedachten kun je zichtbaar maken.

Kan dat wel? Kan een plaatje een gevoel laten zien?

Drie bezwaren hiertegen:

1) Hersenactiviteit kan je zichtbaar maken: objectief. Wat gemeten wordt is zuurstof behoefte, dus niet zozeer of neuronen vuren. Bij die scans gaat het om zuurstof aanwezigheid. Maar bewustzijn kun je niet zien: je weet alleen wat die ander mee deelt. Je weet alleen je eigen bewustzijn. Kant zou dit een categorie fout hebben genoemd.

Bewustzijn = subjectief.

Alles in de wetenschap wordt ‘verdingd’. Richard Dawkins vergelijkt mensen altijd met machines. Mensen iets complexer dan vliegtuigmotoren. Dit is een vorm van reificeren: versimpelen en vervlakken.

Je kunt niet bewijzen dat het leven chemie is, want we kunnen nog steeds geen leven maken.

Nonnen zijn veel gebruikt studieobject voor neurowetenschappers. Hersenen mochten na de dood de hersenen bekeken worden: bij ouder worden: doorbloeden werd minder. Hersenen verschrompeld: alzheimers. Maar dat bleek niet een op een overeen te komen met de tests. Sommige konden de tests goed doen, maar hadden toch verschrompelde hersenen.

Slimme nonnen bleven hun testen veel langer goed doen, ondanks dat de hersenen gekrompen waren.

Dus geen een op een relatie tussen hersenactiviteit en intelligentie.

2) Jennifer Aniston is opeens beroemd bij neurologen. Bij een proefpersoon bleek er een cel te zijn die vuurde als Jennifer Aniston of haar naam gezien werd. Betekent dit nou dat die cel haar kent? Die neuronen kennen alleen de taal van de chemie, van actie potentiaal. Net als computers die alleen maar nullen en enen. Computers snappen niets zelf.

Hebben onze hersenen gevoel voor humor? Arie zegt: wij hebben gevoel voor humor.
Hebben we wel vrije wil?
Benjamin Libet, in 1983, deed een proef met elektroden op het hoofd van mensen. Voordat mensen aangaven dat ze gingen drukken op de knop, was er hersenactiviteit. Toen ging vrije wil de deur uit. Maar Libet zei: in de tijd kun je ook nog kiezen NIET te kiezen.

Maar ja, hij besloot toch zelf op die knop te drukken?

Proef herhaald in Duitsland, die hersenactiviteit was eerder ‘er moet zo gekozen worden’ hersenactiviteit. Christof Hermann.
Moet je je je bewust zijn van een besluit om het jou besluit te laten zijn? Ik kan niet bewust iets aan de neuronen vertellen. Bewustzijn komt achteraan. Grote vragen als ‘wat wil ik met mijn leven’ komen achteraf. Maar het gewone dagelijkse doen gaat van alles onbewust. Ik ben niet eerst aan het bedenken welke woorden er uit mijn mond moeten komen. Denken gaat grotendeels onbewust.
Sommige mensen lijken bij elk woord na te denken. De meeste mensen niet. Maar dat wil niet zeggen dat het niet hun woorden zijn.

Vrije wil is net zo goed onbewust.

‘The poet does not know what he’ll say, before he has said it’ T.S. Elliot (citaat niet gecontroleerd)

Ap Dijksterhuis ontkent vrije wil niet. En ook Daniel Dennett zegt dat er wel vrije wil is: ook al is het onbewust.

Dus er kan wel degelijk sprake van vrije wil. De hersenen niet autonoom. Bij pogingen tot mediteren merken we dat hersenen een eigen vrije wil hebben, je kunt er mee worstelen, laten zijn – maar je bent wel potentieel baas in eigen brein.

Baas in eigen brein, als je dat niet kunt zijn, dan is er geen persoonlijke ontwikkeling mogelijk.

Vraag: wat is de rol van het brein bij spirituele ervaringen. Dijksterhuis: in ons bewustzijn komt niet alles binnen wat er in onze hersenen komen. Hersenen zijn dus niet alleen bezig alles bewust te maken. Het is maar goed ook, we kunnen al die informatie helemaal niet verwerken. We kunnen niet twee dingen tegelijk. Ook de nieuwe generatie kan niet multitasken. Een bewuste taak kan gecombineerd worden met een onbewuste taak. En bij een moeilijke vraag hou je op met lopen.

Arie Bos zegt feitelijk dat de belangrijkste taak van de hersenen is het filteren van informatie zodat we niet overvoerd worden. Er zijn mensen bij wie dat tegenhouden door de hersenen niet lukt.

Een voorbeeld is Leslie Lemke een jongen met een IQ van 80. Hij is Blind en speelde na een keer horen een piano concert na. Dat is een voorbeeld van wat we tegenwoordig savants noemen. Een ander voorbeeld is Kim Peek, die kent 10000 boeken uit zijn hoofd. Minstens de helft daarvan zijn telefoonboeken.

Savants missen iets in de hersenen. Kim Peek mist verbinding tussen links en rechts. Daardoor kan hij twee boeken tegelijk lezen: een per oog. Maar hij kan verder helemaal niets.

Op een blauwe dag geboren
Daniel Tammet

Daniel Tammet – savant, intelligent. Hij heeft Asperger, dus weinig empathie. Heeft geleerd wat empathie is door te lezen. Hij schreef ‘op een blauwe maandag geboren’. Zijn brein is sowieso vreemd. Zo is hij ook synesthesist: hij ziet kleuren bij geluid e.d. Getal 5 heeft een bepaalde vorm en kleur. Bij ingewikkelde sommen ziet hij het antwoord in kleuren. Is dat een vorm van helderziendheid?

Het getal heeft pi uit zijn hoofd geleerd en heeft hersenprobleem.

Dus heeft dat ‘savant’ zijn met hersenproblemen te maken?

Dat is uitgeprobeerd. Als je (tijdelijk en zonder operatie) een stuk van de hersenen bij gewone mensen uitgeschakeld – krijgen gewone mensen ook savant eigenschappen.

Hersenen houden rare dingen tegen.

Belangrijke vondsten van wetenschapper vaak bij inslapen, het wakker worden, of tijdens een vrijpartij. Dan ben je er toch niet echt bij. Hoe werkt dat dan?

Voor neurowetenschappers is het heel duidelijk waar die ervaringen vandaan komen: ook de hersenen.

Spirituele ervaringen dus ook in de hersenen: frontal lobe, perietal lobe and temporale lobe. De temporale lob wordt zelfs al ‘The God spot’ genoemd.

Het idee is dat er is een plekje in de hersenen is dat verantwoordelijk is voor het creëren van samenhang tussen onsamenhangende feiten. Dat doen we voortdurend. We nemen veel minder waar dan we denken. De samenhang is onze eigen creatie. Dat is ook bij religie zo.

Arie Bos: kan wel zijn, maar dat doe je met wetenschap natuurlijk ook (samenhang creëren).

Maar klopt het ook: komen spirituele ervaringen hier vandaan?

Een beroemde neuroloog die het tegendeel beweert is Jill Bolt Taylor. 10 jaar geleden had ze een hersenbloeding. Een groot deel van haar temporale en parietale lobs vielen uit. Ze kon geen zinvol woord meer uitbrengen. Bij het hoogtepunt van de hersenbloeding links kwam ze in ‘lalaland’ terecht. Ze had een Unio Mystica ervaring: ze voelde verbondenheid met alles, was een geestelijke wereld ingekomen, er was alomvattende liefde. Maar, die dele waren nu juist uitgevallen, dus die kun je niet de schuld geven.

Door hard oefenen met haar moeder is ze in 8 jaar hersteld mbv haar moeder. Waarschijnlijk lukte dat o.a. omdat ze zo jong was toen ze die hersenbloeding kreeg.

Ze zegt: ik miste toen ik hersteld was dat gevoel van unio mystica. Ik kreeg weer negatieve trekjes. Hoe komt dat? Dat komt omdat ze nu weer overal commentaar op had. Die innerlijke dialoog is in een vorm van taal, dus de taal regio is nodig. Die was bij haar uitgevallen, dus dat zat haar niet meer in de weg.

Ander stuk dat uitgevallen was: gebiedje dat weet waar je lichaam is. Dus als dat uit valt ben je in staat tot lichaamsvrij bewustzijn. Als je dat uit valt, is de eenheidservaring er.

Hoe moest ze dat weer terug krijgen? Dat deed ze door de innerlijke dialoog stil te leggen met meditatie. Dat lukte.

Eigenlijk is de geestelijke wereld er altijd. Net als de sterrenwereld: die is er altijd, maar we zien hem alleen als de zon (van gewoon bewustzijn) niet schijnt.

Het doet denken aan de grot van Plato. Gevangen in de grot, die geketend zijn en alleen maar schaduwen zien. Het schimmenspel lijkt de werkelijkheid. Mocht er iemand vrij worden, dan geloven de gevangen zijn verhaal niet.

Bekende voorbeelden van mensen die het licht gezien hebben zijn bijna dood ervaringen. De een komt verder dan de ander.

Maar ja, neurowetenschappers willen daar ook niets van weten. Maar ja, die mensen hebben ook een echt gehandicapt brein gehad.

–

Vragen.

Frank Visser: we gaan knabbelen aan dit eeuwenoude probleem van ‘lichaam’-geest’.

De wetenschap kiest voor buitenkant. En vervolgens vergeet ze dat ze gekozen hebben. Maar ja, die binnenkant is ook moeilijk toegankelijk.

Heel ongerijmd om bewustzijn uit neuronen te creëren. Maar ja, omgekeerd is ook lastig: bewustzijn uit bewustzijn is cirkelredenering. Maar ja, voor wetenschappers is dat betekenisloos.

Het is niet de hersenen die denken, het zijn wij die denken… Maar hoe werkt dat dan?

Voorbeeld van pi… bedoel je dan dat er een engel is die dat getal influistert? Als het niet de hersenen is, wat is het dan?

Het Akasha-veld
Ervin Laszlo
Hans v. Aurich stelt een vraag over een boek van Laslo ‘akasha veld’. Dat is een Nederlandse bioloog die mensen onderzocht heeft die hun hele leven voorbij zien komen. Maar kan dat wel in die hersencellen? Hoe past dat in uw beeldvorming? [Probleem: we weten helemaal niet hoe onze ervaringen überhaupt in de hersenen zitten, dus kun je ook niet zeggen dat het niet in de hersenen past.]

Arie Bos: hersenen houden het alleen maar tegen, dus de herinnering komt door juist omdat de hersenen het niet tegen houden.

Penfield deed onderzoek bij mensen die geopereerd zijn bij epilepsie. Er werd een blokje weg gehaald. Temporale kwab geprikkeld. De temporale kwab is verantwoordelijk voor herinneringen, denken wetenschappers. Bij dat prikkelen zijn de ervaringen net zo levendig alsof het echt was, en meer herinnering dan ze ooit wisten dat ze hadden. Vreemd genoeg kwamen er beelden tussendoor die niet echt in hun leven gebeurd hadden kunnen zijn. Er kwamen dus ook nog andere beelden tussendoor.

Gewone ervaringen zijn lineair. BDE zijn totaal, juist wel gemultitasked.

Vraag: iemand heeft een ervaring van licht gehad tijdens een midlife crisis. Dus dat soort ervaringen kunnen ook bij gewone hersenen.

Arie Bos: dat heeft vaak met crisis te maken, of met bewust zoeken. Dus niet alleen mensen waar iets mis mee is hebben spirituele ervaringen. We hebben de hersenen nodig om er zelf achter te komen, fouten te maken, een keus te hebben.

Vergelijk dieren en planten: dieren hebben meer bewustzijn, en ze gaan ook meer ‘dood’. Planten kunnen gekloond worden: dus geen dood.

Wetenschappers zeggen: complex betekent meer bewustzijn. Maar complexe planten hebben geen bewustzijn. Niet zoals wij dat kennen.

Eencellige dieren uit de dierenlijn van de evolutie hebben al een vorm van bewustzijn.

Rob van Vloten: weten we nu wat bewustzijn IS? Zie wat Rupert Sheldrake onderzocht heeft over groepen dieren die migreren: bewustzijn buiten die dieren, denkt Rob.

Arie Bos: we weten allemaal wat bewustzijn is, maar dat wetenschappelijk hard maken en beschrijven is moeilijk.

Frank Visser: Bij die nonnen is sprake van een gradueel verschil. Bij een bepaalde mate van verschrompeling doet de een het beter dan de ander.

Fay van Ierland: Over bestuderen van De Geheime Leer, ook De Mahatma Brieven: je moet nieuwe hersenpaden maken. Dat aanmaken van die nieuwe hersenpaden, daarbij wordt een oude manier van denken, op jezelf gericht, vervangen door ontvangend denken. Waarbij je denken iets kan opvangen wat je laat zien, wat je inzicht geeft, in wat zij je aangeven. Zonder die verandering in je denken kun je er eigenlijk niets van begrijpen.

Arie Bos: dat is bijna neurowetenschappelijke taal, dat is niet negatief bedoeld. Hoe vaker je een bepaalde gedachte denkt, hoe vaster die in je hoofd blijft zitten en hoe moeilijker ze kunnen veranderen. Blavatsky hoopt dus dat je niet tot een volgende generatie hoeft te wachten, zoals in de wetenschappen.

Lex Willem: Over die halve seconde voordat er op de knop wordt gedrukt, dat er al wel hersenactiviteit was. Hans Gerding vertelde: er kan al iets gemeten worden voordat er een plaatje wordt laten zien. (voorschouw)

Hersenen spelen vooral een rol bij het afremmen van wat er allemaal op ons af komt. Deed mij denken aan wat ik gelezen heb over Zwedenborg, die schrijft dat er allerlei gedachten om ons heen zijn die op ons afkomen. Daar worden we door goddelijke genade van worden afgeschermd. Mensen die stemmen horen, hebben gat in hun schild.

Arie Bos: Dat komt hij veel tegen. Mensen die teveel voelen, die zich niet kunnen afsluiten van anderen. Dat is vreselijk. Het schedeldak zelf is misschien wel deel van dat schild, zegt hij op grond van een ervaring van een patiënt.

Het zou fijn zijn als je dat aan en uit kon zetten: vreselijk nieuwsgierig. Misschien dat meditatie daarbij helpt.

Vraag: Hoe zit het met psychoses?

Dat weten we nog niet. Er zijn medicijnen die helpen de geleiding tussen de hersendelen beïnvloeden.

Peter Smit: Steiner zegt hersenen spiegelen heel vaak. Kan je dat uitweiden.

Arie Bos: Die spiegelneuronen zijn fascinerend. Klopt met wat Steiner gezegd heeft. Eigenlijk is ons ik een spiegeling van de omgeving. Je kunt niet als ik bestaan als er niet een ander is. Alleen op de wereld zijn we nooit, dan is er geen ik. Dan is er geen reden om ik af te schermen van de buitenwereld.

Dat is dus niet de buitenwereld, maar een spiegeling.

Meer over parapsychologie

Als je dit interessant vond, bekijk dan ook:

Arie Bos: evolutie en bewustzijn (1ste lezing)

Katinka Hesselink - Overpeinzende.nl — Sat, 20 Mar 2010 11:31:47 +0000

Zaterdag 20 maart 2010, ‘s ochtends. Dit zijn mijn aantekeningen van de eerste lezing van een theosofisch weekend geweid aan evolutie, bewustzijn en parapsychologie georganiseerd door het Internationaal Theosofisch Centrum in samenwerking met de Theosofische Vereniging.

Het is lang geleden dat er zoveel mensen tegelijk in de voorhal van de Besanthal stonden te wachten op het begin van het theosofische programma. Meer dan 100 mensen hebben zich voor vandaag opgegeven en er zullen ook wel gewone ‘aanlopers’ en komen. Ik ben benieuwd waar het op uit komt.

Arie Bos heeft een boek geschreven… ‘Hoe de stof de geest kreeg’ Het verkoopt goed, dus veel van zijn fans zitten vandaag in de zaal. De derde druk komt een dezer dagen uit.

Hij zal het hebben over evolutie: toeval of doelgerichtheid?

We zijn bijeen in de Besanthal, vernoemd naar de tweede president van de Theosophical Society, Annie Besant.

Langzaam komen de mensen binnendruppelen. Ik ben eerder naar binnengegaan om alvast mijn laptop op te starten. Er was al iemand aan het mediteren op dat moment. Dat begint alvast goed. De mensen die binnenkomen zijn gezellig aan het kletsen. Veel bekenden natuurlijk, maar ook veel nieuwe gezichten.

De gong gaat. Het geklets neemt wat af.

Els Rijneker introduceert Arie Bos, antroposofisch huisarts, Prof. Hans Gerding,Els zelf is voorzitster van de Theosofische Vereniging. Radha Burnier is de internationaal presidente van de Theosophical Society (Adyar). De Theosofische Vereniging is een spirituele vereniging, waarin open onderzoek naar waarheid, en eenheid van alle leven centraal staan. Het eerste doeleinde is universele broederschap. Els is blij met het gemêleerde gezelschap. Het tweede doeleinde van de Theosofische Vereniging is vergelijkende studie van religie, wetenschap en filosofie. Dit komt dit weekend ruimschoots aan de orde: vooral de wetenschap natuurlijk.

Het derde doeleinde gaat over de mogelijkheid van transcendentie, vermogens in de mens, natuur wetten die nog niet verklaard zijn. Dit past bij de lezingen van Hans Gerding op zondag.

Huishoudelijk: de sprekers worden ingeleid door Frank Visser. We zijn te gast op ITC, centrum ashram, dus geen roken, geen drank, vegetarisch eten. Mensen van de organisatie zijn te herkennen aan een blauw label.

Denken als passie,
Ken Wilber
F. Visser

Zeven sferen
F. Visser
Frank Visser is uitgever geweest en heeft een aantal boeken geschreven. ‘Denken als passie’ en ‘Zeven sferen’. Denken als passie is in diverse talen vertaald, en komt zelfs in het Chinees uit.

Frank zegt dat dit boek van Arie Bos evolutie anders behandelt dan de meeste spirituele boeken over dit onderwerp: goed gedocumenteerd en wetenschappelijk onderbouwd. Informatief. Alle recente boeken besproken: Engels, Duits, Russisch.

Het is een innemend boek. Prettig dat de auteur gas terug nam en persoonlijke opmerkingen toe voegt. Hij is eerlijk over zijn motieven. De conclusie lag al vast, maar hij is er wel eerlijk over.

Het onderwerp is te groot voor een dag in een weekend, maar het is wel een originele invalshoek.

Arie Bos bedankt voor de uitnodiging. Hij is blij dat het geen probleem is dat hij antroposoof is. Zijn boek is een kritisch wetenschappelijk verhaal, niet heel antroposofisch.

Het is taboe dat er een doel in de evolutie is. Maar Arie vindt wel dat er een doel is. Dit is controversieel. Het is een doodzonde wetenschappelijk gezien.

Intelligent Design – dat is een andere groep. ID vinden dat de natuur te ingewikkeld is voor toeval. Arie Bos wil doelgerichtheid aan te tonen, maar ook evolutie serieus nemen. Over het ontstaan van het leven. Geen enkele theorie is bewezen. Anders konden we het wel over doen, en dat is nooit gelukt. Dus wetenschappers die beweren dat het leven niet meer is dan een chemisch proces spreken voor hun beurt. Dat is nog niet bewezen.

4.5 miljard jaar geleden is de aarde samengeklonterd. De vaste korst is ‘pas” 3.9 miljard jaar geleden ontstaan. Het leven is ongeveer even oud als die aardkorst. Althans dat lijkt te concluderen uit kwarts en silicium. Fotosynthetische processen: aardkorst lijk van eerste leven?

Miljard jaar lang bestond het leven uit bacteriën. Eencellige diertjes, zonder kern. Het DNA zit bij bacteriën los in de cel. Toen kwamen de Amoeben: hoe is apart verhaal. Lynn Margulis gaat er vanuit dat de amoebe is ontstaan door symbiose van verschillende bacteriën. Zo zijn de kern en de mitochondriën in de cel gekomen.

Hoe ze ook ontstaan zijn, op gegeven moment waren er kernhoudende eencelligen. Ze hebben intelligentie: Een amoebe kan in een doolhof voedsel zoeken. Bij het delen blijven ze soms plakken. Een derde amoebe kan ze helpen los te komen: helpen. Duidt dat op bewustzijn? Op Altruïsme?

Dat is een wetenschapperlijk probleem: altruïsme? Een eencellige heeft geen zenuwweefsel, is er dus ook geen bewustzijn? Een amoebe kan van alles wat wij ook kunnen , maar dan zonder organen.

Hoe zit dat met goed doen?

Kant vond dat tevreden zijn is eigenlijk teken dat het niet echt ‘goed’ is. Wetenschappers vinden altruïsme tegen natuurlijk, het komt alleen bij de mens voor. Maar dat beeld wordt langzaam aan ontkracht door de wetenschap zelf.

Aan de andere kant heeft Samuel Pearl Oliner de altruïstische persoonlijkheid onderzocht. Hij is nagegaan hoeveel mensen er goed deden in de WW2. Geinterviewd: het bleek de opvoeding te zijn. Dus geen natuur, maar cultuur.

Arie Bos laat ons altruïsme in het hele dierenrijk zien. Pantoffeldiertje. Dat is het eerste diertje dat sexuele voortplanting doet. Er zijn daardoor individuele verschillen binnen de soort. En bij seksuele voortplanting heb je hebt elkaar nodig.

Bij klonen bestaat de dood niet.

Pantoffeldiertjes doen ook aan klonen, maar hebben last van veroudering. Ze zullen dus seksueel moeten voortplanten om te kunnen voortbestaan.

Joel Peck zegt dus dat seks altruïsme veroorzaakt. En tegelijkertijd zorgt is altruïsme goed voor de seks. Misschien.

Bij klonen zijn er geen individuele verschillen. Bij seksuele voortplanting hoort apoptose. Er is maar een beperkt aantal malen delen. Daardoor gaan we onherroepelijk een keer dood.

Dat is ook een probleem bij het klonen van dieren: ze leven korter. Volgens Steiner is de geplande dood een kenmerk van het astrale lichaam.

Stephan Jay Gould zegt: als we de band van het leven terug konden draaien, en opnieuw afspelen, zou de kans heel klein zijn dat wij aan het eind ervan zouden staan. The bad news is that we can’t perform the experiment.

Lenski: heeft het in het klein geprobeerd. e-coli is een bacterie die niet tegen suiker kan. Dus als je ze in suikerwater doet, levert dat stress op. Na een aantal generaties was het genotype van twee groepen die dat hadden ervaren heel verschillend. Maar het Fenotype was heel het zelfde.

(Fenotype: de eigenschappen van organismen. Genotype: het DNA)

Arie Bos concludeert dat uit dit experiment kwam dat evolutie doelgericht is: er kwam het zelfde uit. Dat doel aspect zit al in dat hele woord ‘evolutie’. Maar het lijkt er op dat organismen zelf hun DNA veranderen.

Er is licht, dus ontstaan er organen om licht te zien. Er zijn facetogen en camera ogen.

Arie Bos laat plaatjes zien van overeenkomende fenotypen: vergelijkbare dieren ontstaan overal: gelijke omstandigheden leveren vergelijkbare dieren op. Hun genen zijn heel verschillend, maar het uiterlijk en zo is het zelfde. Dit is terug te vinden op p. 149 van zijn eigen boek.

De evolutie wordt keer op keer onderbroken door het grote uitsterven. Bij elke keer uitsterven kwamen er steeds dezelfde zoogdieren, ook al waren ze uitgestorven. Dat had Gould toch niet gedacht. En als je naar de lijn van hominiden kijkt: die hadden allemaal tot ‘ons’ kunnen lijden. Misschien is er toch wel de bedoeling en geen schitterend ongeluk.

Simon Conway Morris zegt dat evolutie een vaste weg gaat. Hij is Christen, maar geen medestander van de Intelligent Design hypothese. Hij denkt dat het alleen via toevallige mutaties van het DNA gaat. Maar kan dat bewezen worden?

Over mutaties valt veel te zeggen. Mutaties komen veel voor, zonder dat er iets verandert. Je ziet niets. Je kunt veel veranderen zonder dat je het merkt aan het dier. Er zijn ook voorbeelden dat organismen zelf hun DNA veranderen, het immuun systeem bijvoorbeeld. Het immuun systeem leert.

Zoek zelf in zijn boek de epigenetische veranderingen maar op. Dat gaat hij nu niet uitleggen.

Dus evolutie heeft een vaste weg. Maar welke kant op?

Internalisatie

Organen en zintuigen gaan van buiten naar binnen in de evolutie. Wormben ademen bijvoorbeeld met de huid. Insecten ademen via spleten in huid. Vissen hebben kieuwen. Zoogdieren en andere landdieren hebben longen. Steeds verder naar binnen.

Voor spijsvertering, voortplanting, ogen, oren en zintuigen kun je het zelfde zeggen. Daarbij gaan de zintuigen steeds naar de kop. De evolutie is dus op weg naar vrijheid: de mens heeft de handen vrij. En met de handen is ook het hoofd vrij. Zoogdieren gebruiken hun hoofd voor van alles waar wij onze handen voor gebruiken.

Er zijn veel voorbeelden van Altruïsme in de natuur te vinden. Het voorbeeld van Kuni met haar jong. Ze is Bonobo, een van de meest geëvolueerd van de mensapen.

Kuni zit in een hok. Een spreeuw kwam er ongelukkig in terecht. De spreeuw was bang. Kuni gooide de spreeuw in de lucht. Maar de spreeuw viel weer. Kuni klom in boom. Gooide de spreeuw uit de boom. Maar weer kwam de spreeuw op de grond terecht. Kuni bleef spreeuw beschermen tegen jonge apen tot de spreeuw eindelijk weg vloog.

Dit is soort overschrijdend altruïsme. Het spreekt tegen dat in het dierenrijk alleen de eigen soort geholpen wordt. Dus is het idee van de zelfzuchtige gen ontkracht (‘selfish gene’).

Reptielen hebben geen limbisch systeem. Daardoor weet je bij Krokodillen nooit wat ze willen. Reptielen hebben nog geen mimiek. Maar bij zoogdieren heb je een gevoel dat je weet wat er in ze om gaat. Het lymbische systeem zorgt er voor dat we ons bewust zijn van onze emoties.

Het verschil tussen emoties en gevoelens

Emoties: wat er in ons lichaam gebeurt. (ademhaling, zweten etc.)

Gevoelens: je bewust worden van wat er gebeurt.

Voor altruïsme is het nodig dat je emoties herkent.

Apen en mensen hebben spiegelneuronen. Hij laat een plaatje zien van apen baby die zijn tong uit steekt naar een mens die ook zijn tong uit steekt. Spiegelneuronen zijn neuronen die actief zijn als we iemand iets zien doen. Het voelen van pijn als iemand anders pijn heeft (schop tegen de schenen bv.) bijvoorbeeld.

Wat is het verschil tussen mens en dier?

Rechtop lopen, spreken, denken. Hierdoor wordt moraliteit mogelijk. Altruïsme is NIET het zelfde als moraliteit.

Moraliteit kan alleen bestaan bij de mogelijkheid NIET aardig te zijn.

Wij kunnen kiezen tussen goed en kwaad, omdat we het allebei kunnen. Kan alleen als je een vrije wil hebt. Gedrag kan gestuurd worden. Kan een dier niet zo goed, tenzij het een huisdier is.

Moraliteit

http://moral.wjh.harvard.edu/index.html

Psychopaten beantwoorden zijn morele vragen net zo als andere mensen. Dit spreekt het idee tegen dat criminelen niet anders kunnen. Daarmee heeft Richard Dawkins een probleem. Iedereen heeft ingeboren gevoel voor goed en kwaad.

Neodarwinisten zeggen dat altruïsme een geraffineerde vorm van zelfzucht is, want voor wat hoort wat. Moraliteit is een kwestie van afspraken. Het is gedrag dat in stand gehouden wordt door justitie en sociale controle. Moraliteit is volgens hen een dun laagje vernis.

Thomas Nagel zegt daarover dat dit een eenzaam wereldbeeld is en dat de maatschappij naar de knoppen gaat als we daarna gaan handelen.

Kant had ongelijk. Goed doen geeft geluksgevoel: dopamine. Ook als we iemand iets goeds zien doen.

Vragen?

Wouter van Beers: Over die spreeuw en aap: is geen proef en niet herhaalbaar. Maar wel veel vergelijkbare observaties.

Frank: ontstaan van het leven. Leven uit stof? Klinkt ongerijmd. Want leven uit leven – cirkelredenering. Was er al, is er ingestopt.

Wel heel eenvoudig.

Arie Bos: leven begin is onduidelijk. Hoe is bewustzijn gekomen bij die eerste amoebe? Raadsel blijft.

Zo snel – dat eerste leven – dat het geen toeval kan zijn. Dus van Mars?

Doel – vrijheid van de mens? Waarom dan zo langzaam? Miljoenen soorten, lijkt dan toch wel toeval.

Ari Bos: evolutie volgt vaste wegen… Dat heb ik geprobeerd te laten zien. Soorten mollen bijvoorbeeld komen steeds terug.

Problemen met Steiner? Soms heel goed, soms ‘hoe komt hij erbij?’

Lex Willem: begin van het leven in Silicium? Silicium in de plek van Koolstof? Kiezeldiertjes; veel Silicium ingebouwd. Maar vorm waarin silicium in oude gesteenten (graniet) lijkt afkomstig uit fotosynthetiserende eencelligen.

Frank Visser

Gould: film van het leven opnieuw: vergelijking lastig. Meer zoiets als: Australian open van vorig jaar opnieuw, dan wint niet weer dezelfde. Maar jan Klaassen wint niet.

Giraffen opnieuw? Ja, wel als er weer die bomen er zijn. Maar wel steeds herhaling van zetten. Gras ontstond pas met de grazers.

- Kan een aap of een dolfijn iets met moraliteit, of hebben we daar taal voor nodig. Altruïsme bestaat daar al? Maar zelfbewustzijn? Lastig. Vreemde proef. Witte stip op zijn voorhoofd. Als zo’n beest dan niet achter de spiegel gaat kijken, heeft het zelfbewustzijn. Dolfijnen en kraaien hebben dat door. Is dat in verband te brengen met moraliteit?

Zelfbewustzijn heeft meer met je eigen gedrag door hebben en zelf kunnen sturen? Huisdieren nemen gedrag van mensen over, ook bij apen. Sterkste bij bonobo’s. Die kunnen zich schamen. Dus superego, etc. Maar in het wild ook?

Maar ja, ook bij kleine mensjes: volwassenen brengen ze van alles bij.

Misschien is alleen de mens vrij genoeg om die potentie aan te spreken. Maar wel in potentie bij andere soorten aanwezig.

Moraliteit is kunnen kiezen voor goed te doen of kwaad te doen. Orka’s sloten jong van walvis in. Doelgericht. Dieren doen welbewust poging tot kwaad. Wat begrijpen we over het bewustzijn van dieren? We kunnen niet met ze communiceren. Groot veld wat we niet weten.

Ari Bos: we zijn geen morele wezens omdat we goed doen, maar omdat we weten ‘hoe het zou moeten zijn’. Je ziet geen orka’s niet ingrijpen bij zoiets.

Dieren lijken wel soms die neiging tot het goede te hebben, of tot kwaad, maar vergelijken dat niet met ‘hoe het zou moeten zijn.’

Abstractie niveau. Bonobo’s kunnen woorden leren.

Peter Smit: samensmelten van twee soorten bacterie tot amoebe: samenwerking.

Ari Bos: samenwerking misschien deel van evolutie.

Moraliteit: gebaseerd op afspraken. Dus niet bij dieren. Wel dat ze gevoelens herkennen. (maar ja die spiegelneuronen alleen ook bij apen)

Ari Bos: maar niet bij krokodil. Wel bij zoogdieren. Op weg naar moraliteit.

Andere kant van moraliteit is niet cultuur afhankelijk: universeel menselijke kant van Moraliteit.

Frank Visser: geen dier is beestachtiger dan de mens. Vb. concentratiekampen. Die groei is in beide kanten op: prijs van de vooruitgang: mogelijkheid tot heel goed, maar ook heel slecht.

Wat is moraliteit? Overleven we dan wel? Moraliteit omvat ook de mogelijkheid tot ‘kwaad’. Het gaat om het besef wat goed IS.

‘waarden en normen’ – universeel begrip, maar lokaal verschillend uitgewerkt.

Heeft alleen de mens een geweten? Maar je kunt je geweten opdringen aan dieren. Honden bijvoorbeeld kunnen zich schuldig voelen. Mens heeft een geweten dat boven die geïnternaliseerde ouder uit stijgt, denkt Ari Bos.

Apoptose: zelf geplande celdood, na aantal keer delen.

Lex Willem: kan mij dit helpen me te verzoenen met eigen dood: zelf gepland?

Idem euthanasie: als het ingebakken zit, waarom geef je ze de vrijheid niet?

Ari Bos: als wij niet dood zouden gaan , zouden we ons geen zorgen maken, geen moraliteit zijn.

Kankercellen hebben eeuwige leven: alleen omdat het lichaam waar ze in zitten dood gaat, gaan ze dood uiteindelijk.

Is het een troost dat het nu apoptose genoemd wordt?

Euthanasie: hangt van je levensbeschouwing af. Cultuur versus, wie mag je kwetsen? Mag je jezelf iets aandoen?

Voorbeeld recent op Franse tv: mensen die bereid zijn om te martelen op TV: media als de autoriteit, beroemdheid als motivatie. Van veraf is makkelijker dan van dichtbij om mensen te doden. Bom gooien makkelijker dan mens dood schieten.

Meer over paranormale zaken