≡ Menu

Naar aanleiding van een vraag van Gino:

Jiddu Krishnamurti is vooral bekend van de manier waarop hij de Theosofische Vereniging verliet. Minder bekend, maar beschreven in de biografie van Pupul Jayakar, is dat hij op het eind van zijn leven liet merken wel een occult wereldbeeld te hebben. Op blz. 382 van de Engelse editie overdenkt hij zijn eigen leven, de plek van India in de wereldgeschiedenis en de Theosofische Vereniging. Terwijl hij Radha Burnier vraagt president van de Theosofische Vereniging te worden, laat hij vallen engelen om zich heen te hebben. Het klinken als beschermengelen. Hij heeft ze niet meer allemaal nodig – wil Radha er niet twee?

Zijn punt lijkt te zijn dat India net zo weinig spiritueel is als de rest van de wereld, op dit moment, maar dat de grond er nog wel goed is. Wil Radha niet helpen die grond weer te laten bloeien door president van de Theosofische Vereniging te worden?

Dit verklaart ook nog even waarom Radha Burnier er op stond zich verkiesbaar te stellen, toen bleek dat de andere candidaat niet in India wilde wonen.

Om Krishnamurti recht te doen, moet ik nog even citeren wat hij over helderziendheid zegt:

Buitenzintuigelijke waarneming, helderziendheid, occulte vermogens, kunnen het denken niet bevrijden van verwarring en ongeluk; een gevoelig bewustzijn van onze gedachten en motieven, van waaruit onze woorden en handelingen ontstaan, is het begin van blijvend begrip en liefde. Zelf-controle, discipline, zelf-bestraffing of verzaking kunnen het denken niet bevrijden. Maar voortdurend bewust zijn en flexibel zijn brengen helderheid en kracht. Alleen bewust worden van de oorzaak van onwetendheid, het proces van verlangen begrijpend, en haar dualiteit van tegengestelde waarden, is er vrijheid van ongeluk. Dit onderscheidend bewustzijn moet in ons leven beginnen in de relatie met dingen, mensen en ideeën, met onze verborgen gedachten en dagelijkse handelingen.

In de context van de biografie van Pupul Jayakar is het duidelijk dat we hieruit niet moeten conluderen dat helderziendheid onzin is, alleen dat het niet belangrijk is. Hij ontkent ook niet dat het deel is van zijn eigen leven – sterker: dat soort zaken zijn wel degelijk in zijn eigen leven belangrijk geweest. Alleen niet belangrijk genoeg om publiek over te praten.